Zwyciężyć i spocząć na laurach - to klęska. Być zwyciężonym i nie ulec - to zwycięstwo.
Józef Piłsudski
Henryk
Leliwa-Roycewicz
(1898 - 1990)
* Pierwszy ułan Rzeczypospolitej
* Zdobywca medalu olimpijskiego
* Dowódca batalionu AK "Kiliński"
Ten interaktywny album jest synopsisem strony www.leliwa-roycewicz.com – rodzajem przewodnika po życiu Rotmistrza.
Pozwala w kilku minutach poznać jego historię – od młodości na Żmudzi, przez olimpijskie sukcesy i walkę w Powstaniu Warszawskim, po lata powojenne. To zachęta do dalszego czytania, odkrywania szczegółów i poznania epoki, w której przyszło mu żyć.
18 czerwca 2026 r. na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach odbyły się uroczystości upamiętniające 36. rocznicę śmierci Rotmistrza Henryka Leliwy-Roycewicza – dowódcy Batalionu AK „Kiliński”, Powstańca Warszawskiego, żołnierza kampanii 1939 roku i niezłomnego patrioty. Uroczystość poprowadził Prezes Ogólnokrajowego Środowiska Batalionu AK „Kiliński” Jacek Łapko. Obecne były poczty sztandarowe ze Szkoły im. Marcina Kasprzaka oraz Szkoły św. Tomasza z Akwinu. Wśród uczestników znalazł się także bratanek Rotmistrza – Stefan Roycewicz, harcerze, kombatanci oraz przedstawiciele organizacji patriotycznych. Wzruszającym momentem było wspomnienie Lecha Charewicza, który znał osobiście Henryka Leliwę-Roycewicza i przypomniał Go jako człowieka prawego, honorowego i wiernego swoim zasadom. Po odśpiewaniu Hymnu Narodowego delegacje złożyły kwiaty i zapaliły znicze przy grobie Bohatera. Następnie uczestnicy posadzili kwiaty w kwaterze Batalionu AK „Kiliński”. Jak zawsze ogromne wsparcie okazali harcerze, 27 WDH-y "Baon" im. Antoniego Godlewskiego ps. Antka Rozpylacza których pomoc i zaangażowanie są nieocenione.
Violetta Lubacz
Wicepres Zarządu
Ogólnokrajowego Środowiska Batalionu AK "Kiliński"
36. ROCZNICA ŚMIERCI ROTMISTRZA HENRYKA LELIWY-ROYCEWICZA
Zdjęcia z uroczystości TUTAJ
Zbigniew Chmielewski
- dziennikarz, historyk, sportowiec, autor kilku książek o Henryku Leliwie-Roycewiczu:
"Byłem świadkiem rodzenia się legendy Roycewicza..."
Wideo nagrane 3 lipca 2024
w domu Stefana i Marii Roycewiczów
w Warszawie
"Dzisiaj, kiedy tak często dyskutujemy o etosie Armii Krajowej i szukamy wzorców postaw patriotycznych, Henryk Leliwa-Roycewicz jest przykładem nieustraszonego w boju dowódcy. Do końca związany był z Batalionem AK «Kiliński», za co po wojnie przyszło mu płacić niejednokrotnie wysoką cenę. Gdybyśmy chcieli sporządzić listę najwybitniejszych żołnierzy stulecia walki o niepodległość, zasłużyłby na to, by znaleźć się na poczesnym miejscu” – mówi kombatant, działacz Światowego Związku Żołnierzy AK, prezes Środowiska Żołnierzy Batalionu „Kiliński” Janusz Jakubowski.
Urodzony na Kresach, wychowanek kowieńskiego oddziału Polskiej Organizacji Wojskowej, w 1919 roku walczył na froncie litewsko-białoruskim. W 1939 roku, już jako oficer Wojska Polskiego, dowodził szwadronem ułanów pod Krasnobrodem, 1 sierpnia 1944 roku dał sygnał do rozpoczęcia Powstania Warszawskiego, a potem dowodził Batalionem „Kiliński”, wraz z którym zdobył gmach PAST-y. Inwalida wojenny, w 1939 roku trafiła go kula sowiecka, a w 1944 – niemiecka. Dwukrotnie uciekał z niewoli, najpierw z sowieckiej, potem z niemieckiej.
„Przyrzekłem sobie, że nigdy nie będę żył pod władzą rosyjską” – wyznał w 1950 roku podczas przesłuchań na UB, co sprawiło, że skazany został na sześć lat więzienia. Wolność była wartością, którą cenił najwyżej. Mimo represji, jakie spotykały nie tylko jego, ale także całą rodzinę, nie zrezygnował z działalności na rzecz Batalionu AK „Kiliński”; należał do grona założycieli Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Pozostał „żołnierzem niezłomnym”. Aktywny do ostatnich dni życia, doczekał przełomu 1989 roku.
Za bohaterstwo na polu walki został dwukrotnie odznaczony orderem Virtuti Militari i trzykrotnie Krzyżem Walecznych. W 1990 roku na kilka miesięcy przed śmiercią otrzymał awans do stopnia pułkownika.
Ważną rolę w jego życiu odegrało jeździectwo; sportowi temu poświęcił najlepsze młodzieńcze lata. Nagrodą był srebrny medal olimpijski wywalczony podczas Igrzysk w Berlinie w 1936 roku. Henryk Leliwa-Roycewicz to także jedna z najważniejszych postaci w stuletniej historii Polskiego Komitetu Olimpijskiego.
Zbigniew Chmielewski, maj 2018
Teksty o życiu i czasach Henryka Leliwy-Roycewicza zostały opracowane na podstawie książki Zbigniewa Chmielewskiego Rotmistrz i jego żołnierze